Điều trị nghiện ma túy: Tình thương thôi không đủ

Thanh Niên Online

Đánh giá tác giả

Nghiện ma túy là một bệnh não mãn tính, khó chữa, có đặc tính là dễ tái nghiện.
Các học viên đang rèn luyện tại Trung tâm điều dưỡng và Cai nghiện ma túy Thanh Đa, TP.HCM /// Ảnh: Nguyễn Hữu Khánh Duy Các học viên đang rèn luyện tại Trung tâm điều dưỡng và Cai nghiện ma túy Thanh Đa, TP.HCM - Ảnh: Nguyễn Hữu Khánh Duy
Các học viên đang rèn luyện tại Trung tâm điều dưỡng và Cai nghiện ma túy Thanh Đa, TP.HCM
Ảnh: Nguyễn Hữu Khánh Duy
Người sử dụng ma túy sẽ bị dẫn đến bệnh nghiện ma túy. Người nghiện bị tổn thương hệ thống não bộ và phục hồi rất khó khăn, đồng thời do tác động của ma túy, người nghiện còn bị rối loạn xuống cấp nhận thức, hành vi, nhân cách.
Người nghiện ma túy bị lú lẫn tâm trí, rối loạn hành vi, nhân cách, dễ bị kích động, nhất là đối với người sử dụng ma túy dạng kích thích khi lên cơn họ có thể dẫn đến chém, giết cả người thân trong gia đình mà bản thân không hay biết.
Điều trị nghiện ma túy rất khó khăn, đòi hỏi một liệu pháp tổng hợp bao gồm: y tế, quản lý, giáo dục, tư vấn, tâm lý … Cán bộ điều trị phải có kiến thức về ma túy, không phải chỉ có tình thương đối với người nghiện là đủ.
Quốc hội đã có luật phòng chống ma túy năm 2000 và luật được sửa đổi năm 2008. Theo đó, cai nghiện ma túy cần qua 2 giai đoạn: Giai đoạn 1: Cai nghiện tại gia đình và cộng đồng từ 6 đến 12 tháng; Giai đoạn 2: Nếu người tái nghiện sẽ chuyển qua giai đoạn cai nghiện bắt buộc.
Tuy nhiên, giai đoạn 1 cai nghiện tại gia đình và cộng đồng cần xem xét lại, bởi vì rất nhiều trường hợp người nghiện ma túy xuất phát do gia đình và cộng đồng nay lại đưa về cai nghiện tại gia đình và cộng đồng thì rất khó cai nghiện thành công được. Nguyên nhân gia đình và cộng đồng không đủ hiểu biết về ma túy, không đủ khả năng về điều trị vì cai nghiện ma túy đòi hỏi một liệu pháp tổng hợp; chưa kể cơ sở vật chất khó đáp ứng được cho công tác cai nghiện. Ngoài ra, người nghiện ma túy dễ dẫn đến bệnh tâm thần, nhất là đối với ma túy dạng kích thích nếu để họ tại gia đình và cộng đồng là vô cùng nguy hiểm.
Tuy nhiên, theo quy định muốn đưa người nghiện vào trung tâm cai nghiện bắt buộc phải qua giai đoạn cai nghiện tại gia đình và cộng đồng từ 6 - 12 tháng. Điều này là không thực tế bởi trong giai đoạn này người nghiện có thể tiếp tục sử dụng ma túy, tăng liều lượng ma túy hoặc bị bệnh tâm thần thì khó giải quyết kịp thời.
Theo ý kiến chúng tôi, chỉ giải quyết cai nghiện tại gia đình và cộng đồng khi có đủ các yếu tố sau: Bệnh nhẹ, người nghiện mới sử dụng ma túy; Chưa có biểu hiện tâm thần; Gia đình có thể quản lý, giáo dục được (đạo đức, trình độ, hoàn cảnh…); Tình hình khu phố có cán bộ theo dõi giúp đỡ, nhiệt tình, có hiểu biết về cai nghiện ma túy... Do tỷ lệ tái nghiện cao và nhất là đối với người nghiện ma túy đá rất dễ bị dẫn đến tâm thần nên phải thường xuyên có cán bộ y tế theo dõi, phát hiện kịp thời.
Sau khi người cai nghiện trở về cộng đồng phải được kiểm tra chặt chẽ (định kỳ và đột xuất), đưa ngay vào trung tâm cai nghiện bắt buộc nếu có dấu hiệu tái sử dụng ma túy (chỉ cần xét nghiệm nước tiểu dương tính với ma túy) mà không cần phải làm thêm các thủ tục phức tạp.
Thời gian cai nghiện mỗi đợt của con nghiện không nên quá 1 - 2 năm nhưng nếu tái sử dụng ma túy là phải tiếp tục đi cai nghiện, liên tục như thế cho đến khi hết nghiện. Thời gian cai Nguyễn Hữu Khánh Duy  nghiện do đó có thể kéo dài nhiều năm.
Bên cạnh đó, chúng tôi cho rằng xử lý người nghiện ma túy theo điều 199 Bộ luật hình sự 1999 là không phù hợp vì họ là một người bệnh bị tổn thương hệ thống não bộ, đưa họ vào trại giam sẽ không được chữa trị đúng cách và không được tư vấn - tâm lý trị liệu, giáo dục trị liệu như cho một người nghiện ma túy nên rất khó điều trị được. Thêm nữa, trại giam không đủ cơ sở vật chất để điều trị cho người nghiện ma túy. Sau khi thụ án xong, họ lại không được theo dõi tiếp tình trạng sử dụng ma túy để được cai nghiện kịp thời.
Để có kinh phí hoạt động, điều trị cho người nghiện ma túy, họ phải lao động tạo ra sản phẩm để tự nuôi sống bản thân. Để tránh tiêu cực phải thành lập ban giám sát có đại diện của gia đình học viên và học viên. Vấn đề lao động để tạo nên của cải vật chất này phải được quản lý chặt chẽ và rõ ràng, không được mập mờ giữa lao động và lao động trị liệu.
Vì vậy, để việc điều trị nghiện ma túy hiệu quả, sự phối hợp đồng bộ - ăn ý cộng với kiến thức của cả gia đình và cộng đồng là rất lớn mới mong giải được bài toán hết sức khó khăn này.
 
* Bài viết thể hiện văn phong và góc nhìn của tác giả - Giám đốc Trung tâm điều dưỡng và Cai nghiện ma túy Thanh Đa, TP.HCM.

Bình luận

Gửi bình luận
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • Tối thiểu 10 chữ
  • Tiếng Việt có dấu
  • Không chứa liên kết

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU