Bẻ khóa mật mã bí ẩn của phát xít Đức

0
Hai chiếc máy ghi thông tin bằng mã có tên Enigma và Lorenz đã ra đời trong những năm 1939-1945 khi đại chiến thế giới thứ hai xảy ra với mức độ mỗi lúc một nghiêm trọng và nhu cầu bảo mật thông tin quân sự trở nên cấp bách hơn bao giờ hết. Đức đã từng tự tin rằng nhờ hệ thống mật mã kín như bưng là Enigma và Lorenz, không ai có thể thâm nhập được thông tin về đường đi nước bước của lực lượng quân sự của mình. Chính thách thức này đã khiến nhiều nước muốn khám phá thế giới mật mã bí ẩn này để tìm hiểu những thông tin giá trị đằng sau nó.
Cái khó ló cái khôn Hai nhà toán học người Anh Alan Turing và Dilly Knox đã có công lớn trong việc bẻ khóa Enigma và Lorenz, góp phần vào chiến thắng cho quân đội đồng minh trong đại chiến thế giới lần thứ hai. Nơi làm việc của họ ngày nay là viện bảo tàng Bletchley cách London (Anh Quốc) theo hướng tây bắc 80 km, cũng là nơi các chuyên gia giải mã thế hệ sau này làm việc cùng nhau. Enigma
Bẻ khóa mật mã bí ẩn của phát xít Đức - ảnh 1

Enigma và bộ rô-to.

Khá đơn giản, Enigma trông như một chiếc máy đánh chữ đựng trong một chiếc hộp bằng gỗ có đường dây điện dẫn từ bàn phím đến một bộ rô-to (cánh quạt) và phích cắm để làm sáng đèn những mật mã dạng chữ cái. Các rô-to được thay đổi vị trí cứ mỗi ngày ít nhất một lần ở điểm xuất phát và những điểm nối ở các phích cắm. Do vậy, để giải mã một thông tin được gửi bằng Enigma, cần phải biết thật chính xác trình tự bố trí những điểm nối và thứ tự các rô-to. Thật ra trong suốt thập niên 30, các chuyên gia giải mã người Ba Lan đã có tham vọng bẻ khóa hệ thống mật mã mang cái tên đúng như bản chất của nó "Enigma" (điều bí ẩn). Họ đã bí mật làm việc này trong nhiều năm nhưng chỉ đến trước khi chiến tranh nổ ra mới chuyển được những mô hình mẫu và bản vẽ miêu tả Enigma cho những đồng nghiệp tại Anh và Pháp. Vượt qua khó khăn đầu tiên, các bước tiếp theo cũng dễ dàng hơn. Nhóm chuyên gia giải mã tại Bletchley, đứng đầu là Alan Turing đã tìm ra những phương pháp giúp họ đọc được mật mã từ máy Enigma chỉ trong vài giờ sau khi thông tin được truyền qua các trạm trung gian. Lorenz Nếu như Enigma có khả năng thể hiện thông tin dưới dạng mật mã bằng hàng trăm triệu cách khác nhau mà vẫn bị các chuyên gia giải mã tại Bletchley chinh phục thì Lorenz lại là một thách thức khác cho tài năng của họ. Bộ Tư lệnh cấp cao Đức đã đặt hàng công ty Lorenz chế tạo cho họ một máy điện báo ghi chữ có khả năng giúp họ liên lạc qua sóng radio hoàn toàn bí mật. Loại máy mà những người thân cận với Hitler thường dùng để trao đổi thông tin là Lorenz SZ-40 và sau này là Lorenz-42. Một điều thú vị là mặc dù phải giải mã nhiều thông tin được gửi bằng Lorenz trong suốt 2 năm rưỡi, các chuyên gia tại Bletchley cũng chẳng hề biết mặt mũi chiếc máy Lorenz ra sao. Đến khi kết thúc thế chiến thứ hai, họ mới có dịp chiêm ngưỡng nó. Cũng như Enigma, Lorenz là một chiếc máy viết thông tin dưới dạng mật mã. Nó cũng dựa trên hệ thống rô-to như Enigma. Tuy nhiên, Lorenz ra đời dựa trên nguyên tắc hoạt động của một chiếc máy ghi thông tin bằng mật mã do Gilbert Vernam chế tạo tại Mỹ năm 1918. Lorenz không dựa trên bộ 26 chữ cái và bộ mã Morse như Enigma mà dùng bộ mã Baudot với 32 biểu tượng. Tiền đề cho những phát kiến tương lai Cách giải mã từ thời thế chiến thế giới thứ hai đã trở nên quá lỗi thời so với những kỹ thuật hiện đại ngày nay. Tuy nhiên, những gì làm được tại Bletchley là tiền đề dẫn đến những phát triển vượt bậc của thời hiện đại mà điển hình chiếc máy tính. Cứ thử so sánh kích cỡ của chiếc máy tính gọn nhẹ ngày nay với "ông tổ" của nó: chiếc máy tính Colossus với kích thước bằng cả một cái phòng thì đủ thấy con người tiến bộ tới đâu. Không lớn hơn một cái nắm tay nhưng bộ vi xử lý Pentium ngày nay có khả năng tạo ra vô số mật mã phức tạp nằm ngoài khả năng tưởng tượng của con người. Tuy nhiên, chắc chắn chúng ta không thể dừng lại ở đó. Hàng rào mật mã từng được tin là có thể bảo đảm an toàn cho những mạng lưới rộng lớn như hệ thống ngân hàng và mạng Internet nhiều lần bị hacker "đâm thủng".

Uyên Phi
(Theo BBC, IWM, Bletchleypark, Codesandcipher)

Bình luận

User
Gửi bình luận
Hãy là người đầu tiên đưa ra ý kiến cho bài viết này!

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU