Quảng Ninh: Hiểm họa ‘bom rác’ hơn 850.000 tấn ở TP.Hạ Long

0 Thanh Niên Online

Đánh giá tác giả

Hơn 850.000 tấn rác thải sinh hoạt được tập kết ngoài quy hoạch ở TP.Hạ Long đang xâm hại môi trường, đặc biệt là nguy cơ tác động tiêu cực đến nước đầu nguồn sông Diễn Vọng.

Hàng chục vạn tấn rác được đổ ngoài quy hoạch suốt 4 năm qua /// ẢNH NH
Hàng chục vạn tấn rác được đổ ngoài quy hoạch suốt 4 năm qua
ẢNH NH

Hơn 4 năm đổ rác "chui"

Theo UBND tỉnh Quảng Ninh, từ năm 2016, Công ty CP tập đoàn Indevco là chủ đầu tư dự án Trung tâm xử lý chất thải rắn (CTR) tỉnh Quảng Ninh (xã Vũ Oai, TP.Hạ Long), với công suất 900 tấn/ngày; tổng mức đầu tư hơn 1.000 tỉ đồng và đến hết năm 2018 dự án phải hoàn thành, với 6/6 lò đốt rác hoạt động.

Tuy nhiên, hơn 4 năm đã trôi qua, đến nay dự án CTR Quảng Ninh đã tạm ngừng hoạt động mà chưa biết đến khi nào vận hành trở lại. Theo lý giải của chủ đầu tư, nhà máy rác được nghiên cứu, chế tạo trong nước nên gặp nhiều khó khăn. Mặc dù chủ đầu tư đã mời nhiều chuyên gia đến chỉnh sửa các lò đốt, nhưng sau 4 tháng thử nghiệm (bắt đầu từ tháng 1.2018), các lò đốt vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu về khí thải và khối lượng.

Quảng Ninh: Hiểm họa ‘bom rác’ hơn 850.000 tấn ở TP.Hạ Long - ảnh 1

Dự án CTR Quảng Ninh bị chậm tiến độ khiến chính quyền gặp khó trong việc xử lý rác

Ảnh N.H

Đến nay, mặc dù chủ đầu tư vẫn đang tìm cách chỉnh sửa các lò đốt, nhưng do ảnh hưởng của dịch Covid-19 khiến tiến độ vận hành nhà máy rác bị ảnh hưởng.

Điều đáng nói, trong quá trình triển khai dự án, chủ đầu tư chưa được chính quyền tỉnh Quảng Ninh bàn giao đất và chưa đủ điều kiện pháp lý để khởi công công trình. Tuy nhiên, suốt 4 năm qua, nơi này vẫn phải tiếp nhận mỗi ngày hơn 500 tấn rác từ TP.Hạ Long, TP.Cẩm Phả và một phần của TX.Quảng Yên đổ về, dưới dạng chôn lấp. Việc đưa rác về đây lưu trữ tại 3 hố chôn, đều nằm ngoài mục tiêu của dự án, không có trong thiết kế, đánh giá tác động môi trường khi được duyệt.

Lý giải điều này, đại diện chủ đầu tư cho biết, thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh Quảng Ninh tại Công văn số 5195 UBND-MT ngày 25.8.2016, Công ty CP tập đoàn Indevco phải tiếp nhận rác hàng ngày từ tháng 11.2016 bởi chính quyền tỉnh Quảng Ninh có chủ trương đóng cửa các bãi rác Đèo Sen, Hà Khánh gây ô nhiễm môi trường, nằm gần các khu dân cư ở 2 TP Hạ Long và TP.Cẩm Phả. Vì vậy, trong lúc chờ dự án hoàn thành, rác được đưa về đây tập kết.

Thế nhưng, do chủ đầu tư triển khai công nghệ đốt rác không đảm bảo cả về tiến độ lẫn công nghệ, còn chính quyền bàn giao đất chậm, làm cho nhà máy CTR đã bị chậm tiến độ, dẫn đến lượng rác đổ về chờ đốt giờ ngày một lớn như những “núi” rác khổng lồ.

Được biết, cho đến nay, tổng lượng rác ở 3 hố chôn lấp tại dự án CTR Quảng Ninh từ tháng 11.2016 đến tháng 4.2021 lên tới 850.000 tấn. Hơn 4 năm qua, người dân xã Hòa Bình (TP.Hạ Long) phải chịu nhiều khổ sở bởi ruồi nhặng, mùi hôi thối do 3 hố chứa rác khổng lồ này gây ra.

Chính quyền long đong tìm nơi chôn rác

Theo Công ty CP tập đoàn Indevco, việc lưu trữ ngoài quy hoạch, không có trong đánh giá tác động môi trường hơn 800.000 tấn rác trên dẫn tới những tác động tiêu cực về môi trường xung quanh, đặc biệt là việc xâm hại đến nguồn nước mặt. Nguy cơ nước rỉ rác độc hại tràn ra môi trường, nhất là sông Diễn Vọng liền kề (nơi dự phòng cung cấp nguồn nước cho hàng nghìn hộ dân Hạ Long, Cẩm Phả) càng hiện hữu khi mùa mưa bão đang đến gần.

Hơn 4 năm tiếp nhận rác ngoài quy hoạch, theo chủ đầu tư, đơn vị đã phải bỏ ra kinh phí hơn 100 tỉ đồng để lưu trữ, xử lý môi trường. Thế nhưng, khoản tiền này doanh nghiệp chưa được nhận lại do các cơ quan chức cho biết, việc hỗ trợ kinh phí xử lý rác hơn 4 năm qua tại dự án… không có cơ sở để xem xét. Bởi, dự án là đốt rác không phải chôn lấp nên không thể quyết toán theo nội dung xử lý rác suốt 4 năm qua.

Sự việc 3 hố chứa rác đã đầy mà chưa được đốt hoặc chôn lấp vĩnh viễn, còn doanh nghiệp thì không nhận được hỗ trợ về kinh phí từ phía chính quyền đã dẫn tới giọt nước tràn ly. Ngày 1.5, Công CP tập đoàn Indevco đã ngừng tiếp nhận rác sinh hoạt hàng ngày dự án CTR Quảng Ninh.

Trước tình thế trên, UBND tỉnh Quảng Ninh đã giao Công ty cổ phần đầu tư và phát triển môi trường đô thị Quảng Ninh (Judenco, đơn vị làm nhiệm vụ thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt của 2 địa phương Cẩm Phả, Hạ Long) phối hợp với chính quyền địa phương, cơ quan chức năng triển khai phương án xử lý rác cấp bách trong vòng 1 năm. Một bãi chôn lấp tạm được hình thành cạnh dự án CTR Quảng Ninh, từ đó việc vận chuyển rác hàng ngày của 2 địa phương trên được Công ty Judenco mượn đường của Công ty CP tập đoàn Indevco.

Tuy vậy, việc tập kết rác về hố chôn cấp bách không đảm bảo về môi trường hàng ngày nước rỉ rác tràn ra ngoài khiến chủ đầu tư dự án CTR Quảng Ninh tuyến bố ngừng cho Công ty Judenco “đi nhờ” đến hết tháng 8.

Theo UBND tỉnh Quảng Ninh, việc Indevco ngừng cho mượn hạ tầng dẫn tới tình trạng trong 3 ngày (4 - 6.8), hàng trăm tấn rác sinh hoạt tại 2 địa phương Hạ Long, Cẩm Phả ùn ứ ngoài đường, gây mất mỹ quan đô thị, ô nhiễm môi trường.

Quảng Ninh: Hiểm họa ‘bom rác’ hơn 850.000 tấn ở TP.Hạ Long - ảnh 2

Hàng trăm tấn rác ở Hạ Long, Cẩm Phả những ngày qua không có chỗ tập kết

Ảnh N.H

Ông Nguyễn Tuấn Minh, Phó chủ tịch UBND TP.Hạ Long, cho biết trước mắt địa phương này yêu cầu Công ty Judenco đẩy nhanh tiến độ thi công bãi chôn lấp cấp bách, cũng như đảm bảo các yêu cầu về môi trường. Rác của TP.Hạ Long tạm thời được đưa về đây để xử lý, chôn lấp tạm.

Trong khi đó, do không thể đổ nhờ rác ở bãi cấp bách tại TP.Hạ Long nữa, chính quyền TP.Cẩm Phả đã phải đi tìm nơi tập kết, chôn lấp rác mới tại khu 9, P.Mông Dương (TP.Cẩm Phả). Được biết, nơi tập kết rác mới này cách xa khu dân cư và dự kiến hoàn thành trong thời gian tới.

Trao đổi với Thanh Niên, một lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh cho biết, trước mắt, phía Indevco xin dừng triển khai và bàn giao toàn bộ dự án lại cho địa phương quản lý. Tuy nhiên, đến nay, UBND tỉnh Quảng Ninh chưa đồng ý với đề xuất này của doanh nghiệp.

Liên quan đến việc xử lý “quả bom” rác hơn 850.000 tấn được lưu trữ tại dự án CTR Quảng Ninh, hiện nay, tỉnh Quảng Ninh vẫn chưa có phương án cụ thể. “Quả bom” rác hàng chục vạn tấn này vẫn được cất trữ ngoài quy hoạch và tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn, nhất là khi mùa mưa bão đang đến gần.

VIDEO ĐANG XEM NHIỀU